Theo Hiệp hội Gốm sứ xây dựng Việt Nam (VIBCA), ngành gạch ốp lát đang trong thời kì khó khăn khi phải đối đầu với gạch nhập khẩu từ Trung Quốc
“Thị trường bị thu hẹp”
Điều
khiến các nhà sản xuất đau đầu là hoạt động xây dựng và thị trường BĐS
Việt Nam năm nay sụt giảm mạnh, nhưng giá trị tiêu thụ của gạch ốp lát
Trung Quốc lại tăng thêm. Sự phũ phàng ấy lý giải vì sao rất nhiều các
DN gạch như Gạch Prime
,ceramic, granite nội địa buộc phải dừng dây chuyền sản xuất nhưng vẫn ế
ẩm, hàng tồn kho chất cao như… núi! Mức tồn kho các loại gạch hiện được
ước đã vượt quá 30 triệu m2.
Sở
dĩ có tình trạng trên là vì giá bán các mặt hàng gạch ốp lát của Việt
Nam thường cao hơn giá bán gạch nhập khẩu từ Trung Quốc. Không phải chỉ
rẻ hơn một hai chục nghìn đồng, mà sự chênh lệch trong một số chủng loại
có thể lên tới 30 -50 nghìn đồng. Không thể phủ nhận đây là lý do rất
quan trọng khiến người tiêu dùng rất dễ bị “nghiêng” về hàng Trung Quốc.
Tất nhiên còn rất nhiều lý do khác khiến người tiêu dùng “nghiêng ngả”
nhưng chỉ nội chuyện chênh lệch giá bán đã đẩy cán cân tiêu thụ lệch hẳn
về phía hàng Trung Quốc.
Câu
hỏi đặt ra là: Thuế suất nhập khẩu gạch từ Trung Quốc hiện đang bị áp
thuế suất 25% hoặc thậm chí còn cao hơn nữa với một số mã hàng, vậy lấy
đâu ra mức giá bán cạnh tranh chênh lệch lớn đến như vậy? Về vấn đề này,
ông Đinh Quang Huy giám đốc công ty gạch prime Nga Việt
cho rằng, một trong những chiêu gian lận thương mại phổ biến nhất hiện
nay là DN nhập khẩu chỉ xuất trình hóa đơn mua hàng với giá thấp hơn
nhiều so với giá trị thực tế từ 50 - 70%, hoặc kê khai số lượng nhập
khẩu ít hơn số lượng thực tế, sử dụng hóa đơn quay vòng và hợp thức hóa
việc thông quan nấp dưới hình thức phục vụ nhu cầu sử dụng.
Hậu
quả là tiền thuế Nhà nước thu về chẳng đáng là bao trên giá trị, trong
khi các DN gạch ốp lát ngày càng lâm vào tình trạng khó khăn hơn...
Trước tình thế cấp bách này, Hiệp hội Gốm sứ xây dựng Việt Nam buộc phải
kiến nghị khẩn cấp tới Chính phủ báo cáo thực trạng trên nhằm đưa mặt
hàng gạch ốp lát nhập khẩu từ Trung Quốc vào danh mục rủi ro và áp giá
thuế tính trên mét vuông, theo từng loại kích thước. Cụ thể áp ở mức từ 5
- 12 USD/m2 đối với gạch ceramic tráng men mã số HS 6908, từ 5 - 13
USD/m2 đối với gạch ceramic mài bóng hoặc giả cổ mã số HS 6907.
“Đây
là đề xuất quan trọng và có ý nghĩa sống còn đối với DN sản xuất gạch
ốp lát trong nước”, ông Huy tỏ ra hết sức bức xúc: “Với sự thông đồng
của bên bán ở nước ngoài, các đơn vị nhập khẩu của Việt Nam ghi giá mua
trong hóa đơn thấp hơn giá bán thực tế, khi thông quan, DN chỉ cần xuất
trình hóa đơn còn giá thực tế như thế nào ngành chức năng lại không
biết”.
Chi
phí đầu vào thấp đi nhờ gian lận thuế, trong khi DN nội địa lại phải áp
thuế nhập khẩu một số nguyên liệu đầu vào với thuế suất cao, do đó giá
gạch nhập khẩu có giá bán thấp hơn nhiều so với sản phẩm cùng loại sản
xuất trong nước...
Lục đục xảy ra trong nội bộ ngành sản xuất gạch ốp lát
Gạch
ốp lát Trung Quốc xâm nhập tới các TP lớn như TP.HCM, Hà Nội... mà còn
hoành hành tại tất cả các tỉnh thành, thôn quê trên cả nước. Nói cho rõ
hơn, gạch Trung Quốc đã công khai tuyên chiến trên tất cả các phân khúc
thị trường từ thấp cấp tới cao cấp.Thực tế này đã khác xa so với bối
cảnh cách đây vài năm về trước, khi song song với bài toán giá rẻ, gạch
Trung Quốc chủ yếu “chiến đấu” trên phân khúc thị trường giá thấp hoặc
trung bình.
Phân
tích sâu bài toán “phân khúc thị trường”, điều dễ thấy ở các thị trường
lớn là các loại gạch ốp lát của Trung Quốc chủ yếu là gạch granite, gạch prime,ceramic lát nền loại kích thước lớn như 60x60cm, 80x80cm, thậm chí 120x120cm hoặc gạch ốp tường prime
, nhà vệ sinh kích cỡ 30x45cm, 30x60cm. Nói theo ngôn ngữ chuyên ngành
của dân sản xuất gạch thì đây là những dòng sản phẩm có giá bán cao, lời
lãi cao và đẳng cấp cao, đồng thời có quyền tự ấn định giá bán bởi có
quá ít đối thủ Việt Nam có đủ năng lực cạnh tranh ngang ngửa với họ trên
mảng sản phẩm này.
Nếu
thực sự hiểu về ngành sản xuất gạch ốp lát Việt Nam, sẽ không ai dám
chỉ nhìn thực trạng trên mà vội hồ đồ cho rằng các nhà sản xuất của ta
yếu hơn. Vấn đề ở chỗ, đối thủ của chúng ta là gạch Trung Quốc, nhưng đó
là “phép cộng tổng lực” của hàng trăm nhà sản xuất với tổng sản lượng
của họ đang chiếm tới 1/3 sản lượng gạch ốp lát của cả thế giới, nghĩa
là vào khoảng 6 tỷ m2 gạch ốp lát các loại.
Sức
mạnh tổng lực ấy cho phép Trung Quốc có thể tung ra thị trường hàng
trăm, hàng nghìn mẫu mã và tạo nên một dấu ấn “tấn công” sâu sắc! Người
tiêu dùng chỉ cần nghĩ tới hàng Trung Quốc là đã “hoa mắt” với đủ các
loại mẫu mã, hàng trăm cách tạo ấn tượng khác nhau, từ màu sắc đến cách
thức design đồng bộ, kiểu cách tạo nên những mảng tranh gạch ấn tượng
bởi vô số công nghệ “in ấn” khác nhau.
Trong
khi đó, thử làm một phép so sánh với Việt Nam, riêng ngành sản xuất
gạch granite nhân tạo hiện chỉ có vài ba cái tên nổi tiếng như
VIGLACERA, Đồng Tâm, Taicera, Prime Nga Việt… Trong
trường hợp mở hết “tốc lực” thì “phép cộng” của chúng ta cũng không có
quá nhiều mẫu mã để tạo được dấu ấn tấn công như vũ bão của đối thủ với
muôn hình vạn trạng các kiểu cách tạo hiệu ứng bề mặt trang trí. Họ có
vô số các loại hình hiệu ứng bề mặt khác nhau mà những kiểu cách mẫu mã
đó có khi ngay cả tận “vương quốc” sản sinh ra dòng gạch ngói cao cấp
mang tên granite như Ý, Tây Ban Nha cũng chưa có…
Nói
như thế để thấy cuộc chiến này còn ở một “thang bậc” cao hơn mà nếu chỉ
quẩn quanh với bài toán giá bán là chưa dám nhìn thẳng sự thật và chưa
đi tới tận cùng của giải pháp chống chọi với hàng Trung Quốc nhập khẩu.
Đáng
lưu tâm là, trước đề xuất của VIBCA về việc áp thuế tính theo mét vuông
nhập khẩu, Bộ Tài chính cho biết sẽ khó thực hiện biện pháp này. Hiện
nay mức thuế nhập khẩu mà chúng ta đang áp dụng theo cam kết WTO là 25%
nên không thể nâng cao hơn nữa. Ngược lại, thuế sẽ ngày càng thu hẹp,
giảm theo lộ trình cam kết.
Do
vậy, để nâng cao sức cạnh tranh của mặt hàng này, về phía quản lý nhà
nước, các bộ ngành cần đẩy mạnh nhập cuộc kiểm soát chặt chẽ chất lượng
mặt hàng nhập khẩu, tính đúng tính đủ thuế nhập khẩu để chặn đứng tình
trạng khai báo man trá hạ thấp đầu vào, chống buôn lậu...
Phần
còn lại, trách nhiệm chính vẫn thuộc về các DN Việt Nam trong việc đa
dạng hóa các mặt hàng, cũng như sự bắt tay hợp tác giữa các nhà sản xuất
trong Hiệp hội để có chiến lược lấy lại “miếng bánh thị phần” trên
chính thị trường của chúng ta.


Comments[ 0 ]
Đăng nhận xét